Zwart kruis

Start een gesprek met BO Diversity

Vul het verhaal in — zo krijgen wij een goed beeld van hoe wij jou kunnen helpen!
Thank you! Your submission has been received!
Oops! Something went wrong while submitting the form.
Feminisme en Emancipatie

De geschiedenis van het feminisme

Eline Kouwenberg
Blogpost
10.7.2024

De geschiedenis van het feminisme heeft meerdere golven gehad. De 'eerste feministische golf' was tussen circa 1870 tot 1920. De golf werd gekenmerkt door het streven naar wettelijke gelijke rechten voor vrouwen. Het accent lag op recht op scholing en betaalde arbeid. Later verschoof dit naar politieke rechten met als speerpunt de strijd om het vrouwenkiesrecht. In 1917 kregen vrouwen het passieve kiesrecht, wat het recht is om je verkiesbaar te stellen. Vanaf 1919 hadden ze actief kiesrecht, dat hield in dat ze zelf mochten stemmen. Overigens gold dit maar voor een selectie groep mensen, zo golden deze rechten niet voor mensen in Indonesië, Suriname, Bonaire en andere plekken die onder Nederlands regime vielen.

De tweede feministische golf vond plaats vanaf 1960 tot 1980. Deze golf kenmerkte zich door thema’s zoals economische zelfstandigheid, verdeling zorgtaken, bestuur en politiek, seksuele bevrijding, uitbannen van geweld tegen vrouwen. Net voor de tweede feministische golf gebeurde er nog iets heel belangrijks. De wet handelingsonbekwaam werd afgeschaft in 1956. Deze wet gold voor minderjarige mensen, ‘geesteszieke’, maar ook voor getrouwde vrouwen. Op het moment dat een vrouw het huwelijksbootje instapt hield dit in dat ze geen bankrekening kon openen, hypotheek of verzekering kon afsluiten of zelfstandig op reis kon zonder toestemming van haar man. Had je een baan als vrouw en ging je de dag erna trouwen, dan werd je ‘eervol’ ontslagen.  Bij een scheiding – wat zeer ongebruikelijk – gingen de kinderen automatisch naar de man. Je moet je dan even inbeelden dat in deze tijd verkrachting binnen het huwelijk wettelijk gezien niet illegaal was. Dus als er huiselijk geweld of seksuele misbruik binnen het huwelijk voorkwam. Je kun je inbeelden dat dit voor onmogelijke dilemma’s zorgden. In de jaren vijftig trouwde gemiddeld 95% van de vrouwen, en werd daarmee dus ‘handelingsonbekwaam’.

Om eigenlijk echt goed naar de geschiedenis van het feminisme te kijken, is het goed om niet alleen over de diverse golven te praten. Maar ook over de geschiedenis ver daarvoor. Zelfs al over de allereerste vrouw die we kennen in de theologie. Je zou denken: ‘Dat is Eva!’, maar dat is juist het ding: dat is Lilith. Lilith was net zoals Adam gemaakt uit de aarde van de wereld. Wat maakte dat ze gelijken aan elkaar waren. Uiteindelijk is Lilith gevlucht uit het hof van Eden door de ongelijke behandeling. Vervolgens is Eva gemaakt uit de rib van Adam, wat ervoor zorgde dat Eva vaker een ondergeschikte functie had en zo altijd nog wordt gebruikt als argument waarom vrouwen achter het aanrecht moeten staan. Lilith was moedig, onafhankelijk en een voorbeeld voor alle vrouwen die na haar kwamen. 

Eline Kouwenberg
July 10, 2024

Zichtbaarheid is de eerste stap is naar verandering.

Is jouw gemeente of organisatie ook op zoek naar die eerste stap in verandering?
Start een gesprek
Team BO voor Whip Bustwee personen tijdens Stap voor StapMan poseert voor video camera